Jak sobie radzić z przestymulowaniem dziecka?
Jak sobie radzić z przestymulowaniem dziecka?
W ostatnim czasie często poruszanym tematem w mediach jest przebodźcowanie. W dzisiejszych czasach wyzwaniem każdego człowieka jest walka z przebodźcowaniem, z powodu wszechstronnego przytłoczenia bodźcami wzrokowymi i słuchowymi. Coraz częściej nasze dzieci są narażone na uczucie obciążenia psychicznego i fizycznego od nadmiaru bodźców – hałaśliwego otoczenia, włączonych telewizorów, grającej muzyki. Układ nerwowy dziecka jest bardzo wrażliwy już od momentu narodzin. W momencie, gdy dziecko dostaje zbyt dużą ilość bodźców zewnętrznych, jego układ nerwowy ulega nadmiernemu pobudzeniu, przez co dziecko nie jest w stanie sobie z tym poradzić i dochodzi do przebodźcowania.
Do najczęstszych objawów przebodźcowania u dzieci należą takie objawy jak:
trudności z koncentracją, szybka irytacja,
nadmierne pobudzenie lub zmęczenie,
uczucie niepokoju, lękliwość,
marudzenie, narzekanie,
niestabilność emocjonalna, płaczliwość,
wybuchy złości, a nawet zachowania agresywne,
trudności w relacjach z innymi,
problemy ze snem – trudności w zasypianiu oraz nocne wybudzanie się z krzykiem,
odcinanie się od bodźców (uciekanie do innego pomieszczenia, chowanie się, zasłanianie uszu lub oczu oraz „zawieszenie” - dziecko patrzy przed siebie, zdaje się być pogrążone w myślach).
Czego unikać, by nie doprowadzić do powyższych objawów?
zbyt długiego i/lub intensywnego spędzania czasu przed ekranami telewizorów, telefonów i komputerów,
zbyt długiego spędzania czasu w hałaśliwym otoczeniu – głośne imprezy, zatłoczone miejsca,
długotrwałego użytkowania głośnych, świecących zabawek,
energicznych zabaw przed snem,
dużej ilości zajęć dodatkowych – dziecko zamiast czerpać korzyści z rozwijanych pasji, czuje się przemęczone zbyt dużą ilością zajęć.
Co należy wprowadzić?
stały rytm dnia – pory posiłków, godziny zasypiania i zabaw w ciągu dnia,
wieczorną rutynę – porę kąpieli, czas na wyciszenie, czytanie do snu,
zabawy samoregulujące i wyciszające.
Przykłady zabaw wyciszających i samoregulujących:
Ćwiczenia oddechowe:
pizza – zadaniem dziecka jest wyobrażenie sobie na dłoni kawałka gorącej i pachnącej pizzy, następnie powąchanie jej nosem i studzenie wydmuchiwanym powietrzem przez usta.
Oddychanie z maskotką – dziecko kładzie się na plecach, na brzuchu rodzic kładzie mu ulubioną przytulankę. Dziecko ma za zadanie równo i miarowo oddychać oraz przyglądać się, co dzieje się z maskotką,
dmuchanie wiatraczka,
zdmuchiwanie domków z kart,
chuchanie na lusterko, następnie malowanie na nim wzorków palcem.
Przy tych ćwiczeniach ważne jest, by dziecko wdychało powietrze nosem, a wydychało buzią.
Ćwiczenia uwalniające napięcie:
napinanie mięśni rąk, nóg, brzucha i powolne ich rozluźnianie,
energiczne bieganie do muzyki, następnie stanięcie w bezruchu przy zatrzymaniu muzyki,
zabawa w balon – dziecko nabiera powietrze w usta i powoli wydmuchuje, biega po pomieszczeniu, udając balon, z którego uchodzi powietrze.
3. Ćwiczenia wyciszające i poprawiające koncentrację:
Warto wprowadzić również zabawy z zamkniętymi oczami:
odgadywanie nazw potraw poprzez smak,
odgadywanie kształtów zabawek poprzez dotyk,
odgadywanie innych przedmiotów poprzez węch (herbata, świeczka),
wysłuchiwanie spokojnej muzyki,
wysłuchiwanie czytanej przez rodzica bajki.
Drogi rodzicu,
obserwuj zachowanie swojego dziecka, wysłuchaj go uważnie – być może to, co widzisz jest wynikiem zbyt dużej ilości bodźców w jego otoczeniu. Należy pamiętać, że każde dziecko ma indywidualny próg tolerancji na bodźce wzrokowe, słuchowe i dotykowe. Niektóre będą potrzebowały dużej stymulacji, inne przeciwnie. Wymienione zabawy i ćwiczenia są tylko przykładem, należy je dostosować indywidualnie do dziecka. Istotne jest zachowanie równowagi przy doborze atrakcji, zabaw i zajęć dodatkowych dla dziecka.
Opracowanie:
Psycholog Milena Gala